مهدکودک دردانم - صفحه 17

-

باسیستم گوارش بدن خود آشنا شویم
بدن ما نیاز به غذا دارد تا انرژی،را با ویتامین ها و مواد معدنی تامین کند. با این حال، به منظور استفاده از غذا، ابتدا باید آن را به موادی که اندام های مختلف بدن و سلول های بدن ما می توانند استفاده کنیم، تجزیه می کنیم. این کار سیستم گوارش ما است.
سیستم گوارش مرحله ای عمل می کند تا غذا را هضم کند. هر مرحله مهم است و غذا را برای مرحله بعدی آماده می کند. طول کل سیستم گوارش ما حدود 20 تا 30 فوت است!
مراحل اصلی سیستم گوارش :
. 1-جویدن - جویدن اولین مرحله سیستم گوارش است. وقتی غذا را می خورید، قطعات بزرگ را به قطعات کوچکی که آسان تر برای هضم و بلعیدن آنها شکسته می شود، . همچنین بزاق شما بیش از آب است. در بزاق آنزیم های خاصی در آن وجود دارد که هنگام جویدن، غذاهای نشاسته ای (سیب زمینی، نان) را می شکند.
2. بلع - بلع ممکن است به عنوان یک فرایند ساده بنظر برسد . اما غذا از گلویش را به دستگاه گوارش داخلی هدایت می کند . اول، زبان کمک می کند تا غذا را در پشت گلو قرار دهیم. سپس عضلات گلو مخصوص وجود دارد که مواد غذایی را به یک لوله طولانی هدایت می کند که منتهی به معده می شود، یعنی مری. غذا فقطاز لوله را عبور نمی کند، عضلات غذا را تا زمانی که به معده ما می رسد، فشار می دهد. در عین حال همه اینها در حال وقوع است،
3-معده - مرحله بعدی معده است. غذا در حدود چهار ساعت در معده می ماند . ، پروتئین هایی را که بدن می توانند از آن استفاده کنند را تجزیه می کنند. معده بسیاری از باکتری های بد را می کشد، بنابراین ما بیمار نیستیم.
4. روده کوچک - قسمت اول روده کوچک با ترشحات کبد و لوزالمعده کار می کند تا مواد غذایی ما را از تجزیه کنند . قسمت دوم جایی است که غذا از روده واز طریق خون جذب می شود.
5. روده بزرگ - آخرین مرحله روده بزرگ است. هر غذایی که بدن نیازی به آن ندارد و یا نمی تواند از آن استفاده کند، به روده بزرگ فرستاده می شود و بعد بدن به عنوان زباله می اندازد.
کبد و پانکراس برای کمک به سیستم گوارش بسیار مفید است. هر دو با روده کوچک کار می کنند.
کبد صفرا را فراهم می کند که کمک می کند تا چربی را به بیت های کوچکتر تقسیم کند.
پانکراس آنزیم های اضافی را برای کمک به هضم تمام انواع غذا فراهم می کند. کبد همچنین غذای هضم شده را از خون خود دفع می کند تا قبل از اینکه به مکان های مختلف بدن شما فرستاده شود مورد استفاده قرار گیرد.
بطور مفصل به تک تک این اعضا خواهیم پرداخت ..

بدن ما نیاز به غذا دارد تا انرژی،را با ویتامین ها و مواد معدنی تامین کند. با این حال، به منظور استفاده از غذا، ابتدا باید آن را به موادی که اندام های مختلف بدن و سلول های بدن ما می توانند استفاده کنیم، تجزیه می کنیم. این کار سیستم گوارش ما است.
سیستم گوارش مرحله ای عمل می کند تا غذا را هضم کند. هر مرحله مهم است و غذا را برای مرحله بعدی آماده می کند. طول کل سیستم گوارش ما حدود 20 تا 30 فوت است!
مراحل اصلی سیستم گوارش :
. 1-جویدن - جویدن اولین مرحله سیستم گوارش است. وقتی غذا را می خورید، قطعات بزرگ را به قطعات کوچکی که آسان تر برای هضم و بلعیدن آنها شکسته می شود، . همچنین بزاق شما بیش از آب است. در بزاق آنزیم های خاصی در آن وجود دارد که هنگام جویدن، غذاهای نشاسته ای (سیب زمینی، نان) را می شکند.
2. بلع - بلع ممکن است به عنوان یک فرایند ساده بنظر برسد . اما غذا از گلویش را به دستگاه گوارش داخلی هدایت می کند . اول، زبان کمک می کند تا غذا را در پشت گلو قرار دهیم. سپس عضلات گلو مخصوص وجود دارد که مواد غذایی را به یک لوله طولانی هدایت می کند که منتهی به معده می شود، یعنی مری. غذا فقطاز لوله را عبور نمی کند، عضلات غذا را تا زمانی که به معده ما می رسد، فشار می دهد. در عین حال همه اینها در حال وقوع است،
3-معده - مرحله بعدی معده است. غذا در حدود چهار ساعت در معده می ماند . ، پروتئین هایی را که بدن می توانند از آن استفاده کنند را تجزیه می کنند. معده بسیاری از باکتری های بد را می کشد، بنابراین ما بیمار نیستیم.
4. روده کوچک - قسمت اول روده کوچک با ترشحات کبد و لوزالمعده کار می کند تا مواد غذایی ما را از تجزیه کنند . قسمت دوم جایی است که غذا از روده واز طریق خون جذب می شود.
5. روده بزرگ - آخرین مرحله روده بزرگ است. هر غذایی که بدن نیازی به آن ندارد و یا نمی تواند از آن استفاده کند، به روده بزرگ فرستاده می شود و بعد بدن به عنوان زباله می اندازد.
کبد و پانکراس برای کمک به سیستم گوارش بسیار مفید است. هر دو با روده کوچک کار می کنند.
کبد صفرا را فراهم می کند که کمک می کند تا چربی را به بیت های کوچکتر تقسیم کند.
پانکراس آنزیم های اضافی را برای کمک به هضم تمام انواع غذا فراهم می کند. کبد همچنین غذای هضم شده را از خون خود دفع می کند تا قبل از اینکه به مکان های مختلف بدن شما فرستاده شود مورد استفاده قرار گیرد.
بطور مفصل به تک تک این اعضا خواهیم پرداخت ..

باسیستم گوارش بدن خود آشنا شویم





:: موضوعات مرتبط :

:: برچسب ها : مهدکودک , نقاشی , روانشناسی کودک , آموزشی ,
تاريخ : يکشنبه 15 بهمن 1396 | 17:10 | نویسنده : دردانم |

ستاره شناسی چیست؟
نجوم به مطالعه جهان می پردازد. اشیاء آسمانی مانند سیاره ها، ستارگان، ستاره های دنباله دار، شهاب سنگ ها، سحابی ها و کهکشان ها و پدیده های مختلف مربوط به این شاخه از علم است
.ستاره شناسی از دو کلمه یونانی آمده است:
که به معنی" ستاره "و" قانون "است. ترکیب این دو واژه، نجوم به معنی" قانون ستارگان "استnomos وstars.
ستاره شناسی نباید با "طالع بینی" اشتباه گرفته شود. که در مقایسه با نجوم هیچ پایه علمی ندارد.
هزاران سال است که مردم در اعمار نجوم مشغول به کار بودند و آن را یکی از قدیمی ترین علوم میدانند. در حقیقت، مردم در تاریخ باستان اغلب ستارگان را تماشا می کردند حتی قبل از اخترشناسی مدرن، خوشه های ستاره ای به نام صورت فلکی مورد مطالعه قرار گرفتند.
تجهیزات مختلف مانند تلسکوپ زمینی در حال حاضر برای مشاهده اشیاء آسمانی در فضا استفاده می شود. با این حال، اخترشناسان، و دانشمندان درگیر مطالعه پدیده هایی که شامل این اشیاء آسمانی هستند، واز کاوشگر و ماهواره های فضایی برای بررسی بیشتر جهان استفاده می کنند.
علاوه بر این تجهیزات مورد استفاده برای مشاهده جهان، اخترشناسان همچنین از تجهیزات برای تعیین طیف الکترومغناطیسی و تابش منتشر شده در فضا استفاده می کنند. استفاده از این تجهیزات بویژه فوتومترها و اسپکترومترها، کشف اجسام آسمانی را قادر می سازد تا به افزایش دانش در مورد جهان دست یابند
نجوم دارای دو شاخه اصلی است.
نجوم نوری عمدتا از تلسکوپ برای مطالعه اشیاء قابل مشاهده در جهان استفاده می کند،
نجوم غیر نوری با مطالعه ویژگی های موجود در جهان، که از طریق استفاده از ابزارهای پیچیده ای غیر از تلسکوپ برای چشم غیر مسلح قابل مشاهده نیست، در نظر گرفته می شود. یکی از این ویژگیها طیف الکترومغناطیسی است که به ما اطلاعاتی در مورد نحوه تشکیل ستاره ها و دیگر اجرام آسمانی می دهد.
شاخه های متعدد در نجوم وجود دارد. برخی عبارتند از :
نجوم سیاره ای، ستاره شناسی خورشیدی، ستاره ستاره ای، ستاره شناسی کهکشانی، ستاره شناسی اضافی و کیهان شناسی است. ستاره شناسی سیاره ای،
همانطور که از نامش بر می آید، به مطالعه سیارات و همچنین ستاره های دنباله دار و شهابسنگ ها اشاره دارد،
ستاره شناسی ستاره ای
به مطالعه ستاره ها و تغییرات این ستاره ها را از خلقت تا مرگ می پردازد . گرچه خورشید به عنوان یک ستاره در نظر گرفته شده است، برخی از منابع مطالعه خورشید و تغییرات آن را به عنوان یک شاخه جداگانه محسوب می کنند و به آن به عنوان ستاره شناسی خورشید اشاره می کنند
نجوم کهکشانی
مطالعه حرکت و تکامل کهکشان راه شیری است که در نهایت منجر به مطالعه شکل گیری کهکشان ها می شود. از سوی دیگر، ستاره شناسی کهکشانی ,کهکشان های دیگر را در خارج از راه شیری بررسی می کند تا میزان تعامل میان این کهکشان ها را تعیین کند.
کیهانشناسی
ممکن است نسبت به دیگر زمینه های نجوم، متفاوت باشد. به طور عمده پاسخ به این پرسش را میپرسد: "چگونه انفجار رخ می دهد؟" این تمرکز بر ایجاد جهان است.
نجوم همچنین پیوندهای با سایر شاخه های علم، با آغاز و تکامل ساختارهای زیست شناختی در جهان دارد ،
آستروبیولوژی
آستروبیولوژی پاسخ به این سوال است: "سیاره ها چه هستند؟"
استروفی فیزیک
استروفی فیزیک برعکس، به بررسی خواص فیزیکی اجسام آسمانی در جهان می پردازد
آستروفی شیمیایی
آستروفی شیمیایی , شکل گیری، توزیع و تعامل مواد شیمیایی موجود در فضا را بررسی می کند
دامنه نجوم بسیار گسترده است است . و به دو دسته طبقه بندی می شود نجوم حرفه ای و نجوم نظری تقسیم می شود
نجوم حرفه ای به آن شاخه از ستاره شناسی اشاره دارد که بر روی دریافت داده ها از طریق مشاهده اشیاء آسمانی و تجزیه و تحلیل آنها با استفاده از اصول فیزیک تمرکز می کند.
نجوم نظری بیشتر به استفاده از مدل های کامپیوتری یا تحلیلی در مطالعه این اشیاء آسمانی و چندین پدیده که در آن درگیر هستند متمرکز شده است


ستاره شناسی چیست؟





:: موضوعات مرتبط :

:: برچسب ها : مهدکودک , نقاشی , روانشناسی کودک , آموزشی ,
تاريخ : يکشنبه 15 بهمن 1396 | 17:03 | نویسنده : دردانم |

سرخس ها
سرخس‌ها گیاهانی تکامل یافته از نهان‌زادان آوندی هستند که معمولا در خشکی زیست می‌کنند. سرخسی مانند یوپتریس ممکن است در شرایط مرطوب بهتر رشد کند و تبدیل به گیاهی بزرگ شود اما در شرایط آفتابی و خشک هم زندگی می‌کند. برخی از سرخس‌ها مانند سرخس عقابی همه‌جا‌زی هستند، برخی مانند سرخس نر بیشتر در جنگلها مشاهده می‌شوند و برخی مانند سرخس سلطنتی در مناطق مرطوب می‌رویند. سرخس‌ها مانند گیاهان عالی دارای ریشه، ساقه و برگ هستند. سرخس‌ها اگرچه مانند گیاهان عالی آوند چوبی ندارند اما دارای سلول‌های تراکئید چوبی هستند که این سلول ها در انتقال آب به بخش‌های مختلف گیاه نقش دارند. سرخس‌ها دارای ریزوم پایا و راست هستند که اجتماعی از برگ‌های سرخس را در بالای سطح خاک پوشش می‌دهند. انشعابات خارج شده از ریزوم‌ها وارد خاک شده و نقش جذب آب و مواد معدنی را برعهده دارند. برگ‌ها در سرخس فروند نامیده می‌شود که مستقیما از ریزوم جدا شده و رشد می‌کنند

در اینجا تولیدمثل سرخس نر (دریوپتریس فیلیکس ماس) را بررسی می‌کنیم. برگ‌ها در سرخس دریوپتریس آرایش شانه‌ای دارند. در سطح تحتانی این برگ‌ها، هاگدان‌ها قرار دارند. هاگدان‌ها در خوشه‌هایی به نام هاگینه‌ها یا سور مجتمع شدند و هر هاگینه توسط پوششی به نام هاگینه پوش پوشانده می‌شود. سلول‌های مادر هاگ به وسیله‌ی تقسیم میتوز پی‌در‌پی سلول مرکزی هاگدان به وجود می‌آیند. سلول‌های مادر هاگ با تقسیم میوز 4 هاگ‌ هاپلوئید ایجاد می‌کنند. پاره شدن هاگدان و آزاد شدن هاگ‌ها از دورن آن علاوه بر عوامل محیطی مانند خشکی محیط به عوامل داخلی مانند ساختار هاگدان بستگی دارد. در نتیجه‌ی افزایش درجه‌ حرارت و خشکی محیط ساختار هاگدان پاره شده و امکان آزاد شدن هاگ‌های قهوه‌ای رنگ و بیضوی را از هاگدان فراهم می‌سازد.

هاگ‌ها پس از اینکه در شرایط مناسب قرار بگیرند با تقسیمات پی‌در‌پی پروتال قلبی شکل را که یک ورقه‌ی سبز رنگ است، به وجود می‌آورند. در زیر پروتال ساختار آنتریدی و آرکگن به وجود می‌آید که به ترتیب اندام‌ تولیدمثلی نر و ماده هستند. در درون آنتریدی، تعداد زیادی آنتروزوئید و در درون شکم آرکگن یک تخمک به‌وجود می‌آید. در سرخس برخلاف خزه‌ها و جگرواش‌ها آنتروزوئیدها دارای بیش از دو تاژک‌ هستند. آنتروزوئیدها به وسیله‌ی تاژک‌ها در قطره‌های آبی شنا می‌کنند و خود را به گردن آرکگن می‌رسانند. با عبور آنتروزوئید از گردن و رسیدن آن‌ به شکم آرکگن، لقاح بین یک آنتروزوئید و تخمک صورت گرفته و سلول تخم ایجاد می‌شود.
با ایجاد سلول تخم مرحله‌ی گامتوفیتی سرخس به پایان رسیده و مرحله‌ اسپورفیتی و چرخه‌ی زندگی دوباره‌ی سرخس شروع می‌شود. با دو تقسیم پی‌در‌پی سلول تخم، چهار سلول به وجود می‌آید. سلول اول ناحیه‌ی ساقه‌ی سرخس، سلول دوم نخستین برگ، سلول سوم ریشه و سلول آخر پایه‌ی سرخس را به وجود می‌آورد که این ناحیه مواد غذایی را برای سرخس از پروتال جذب می‌کند. در واقع چون سرخس به‌وجود آمده‌ی تازه قادر به انجام فتوسنتز کافی یا جذب مواد به وسیله‌ی ریشه نیست ناحیه‌ی پا مواد غذایی را برای سرخس از پروتال فراهم می‌کند، ولی با رشد سرخس ناحیه‌ی پا و پروتال از بین می‌روند. ریشه‌ی به وجود آمده به سمت خاک رشد می‌کند و سپس توسط ریشه‌های نابه‌جا جایگزین می‌شود.

تهیه و تنظیم : آرزو رضایی


سرخس ها





:: موضوعات مرتبط :

:: برچسب ها : مهدکودک , نقاشی , روانشناسی کودک , آموزشی ,
تاريخ : شنبه 5 اسفند 1396 | 12:49 | نویسنده : دردانم |

خزه‌ها
بریوفیت‌ها گیاهانی بدون گل، برگ، ساقه و ریشه‌ی واقعی هستند. در واقع اندام‌های موجود در این گیاهان ریسه یا تال با اشکال متفاوت است. زمانی که حیات گیاهی از آب به سمت خشکی انتقال پیدا می‌کرد، بریوفیت‌ها به وجود آمدند. اکثر این گیاهان، در مناطق مرطوب مثل جنگل‌های نواحی استوایی یا بر روی شاخه و تنه‌ی درختان در کوهستان‌های جنگلی زندگی می‌کنند. بریوفیت‌ها به سه گروه خزه‌ها، هپاتیکها و آنتوسروت‌ها تقسیم می‌شوند.

خزه‌ها گیاهانی کوتاه هستند (ارتفاع برخی از خزه‌ها به 15 سانتی‌متر میرسد) که برای رشد و تولیدمثل جنسی خود نیاز به محیط مرطوب دارند و به همین دلیل اغلب در مناطق مرطوب و تاریک یافت می‌شوند. خزه‌ها مانند گیاهان تکامل یافته اندام‌های حقیقی مثل برگ، ساقه و ریشه ندارند بلکه دارای اندام‌های هوایی ساقه مانند، برگ مانند هستند و همچنین ساختارهای شبیه ریشه به نام ریزوئید دارند که عمل جذب آب و مواد معدنی را از خاک بر عهده‌ دارد. خزه‌ها فاقد آوند حقیقی هستند و عمل انتقال آب و مواد به قسمت‌های هوایی از طریق یک دسته از سلول‌ها که به عناصر آوندی شباهت دارند صورت می‌گیرد. برخی از خزه‌ها هم دارای اندام‌های خزنده هستند.

تقسیمات کلی خزه‌ها:
خزه‌ها یا به صورت افراشته مانند خزه‌های جارویی شکل، مودار، موج‌دار و ... و یا به صورت محور خوابیده هستند.
چرخه‌ی زندگی خزه‌ها:
زندگی خزه‌ها شامل دو مرحله‌ی اسپوروفیتی و گامتوفیتی است. مرحله‌ی اسپروفیتی آن نسبت به مرحله‌ی گامتوفیت بسیار کوتاه است و همچنین گیاه اسپروفیت بر روی گامتوفیت خزه ایجاد می‌شود.
تکثیر غیر جنسی : اگر خزه‌ای در شرایط مساعد قرار گیرد به روش غیر جنسی تکثیر می‌شود و انبوهی از خزه‌ را به وجود می‌آورد. روش غیر جنسی از طریق روش‌های زیر صورت می‌گیرد.
1- تکثیر به وسیله‌ی پروپاگول: در عده‌ای از هپاتیکها اندام‌های چند سلولی به نام پروپاگول به وجود می‌آید. هر پروپاگول می‌تواند در محیط پراکنده گشته و هپاتیک تازه‌ای را به وجود آورد.
2- تکثیر به وسیله‌ی پروتونما: اسپورهای تولید شده می‌توانند رشته‌های پروتونما تولیدکنند که هر پروتونما می‌تواند مولد خزه‌ی جدیدی باشد.
3- حالت آپواسپوری: گاهی در مرحله‌ی رشد اسپوروفیتی خزه، بخشی از آن جدا شده، بر اثر تنش، پروتونمای تازه‌ای ایجاد می‌کند. که سلول‌های جنسی یا گامتهای حاصل از این پروتونما ممکن است مولد خزه‌ی جدیدی باشد.
تکثیر جنسی: در تکثیر جنسی خزه دو نوع اندام جنسی به نام آنتریدی (تولید کننده‌ی گامت نر یا آنتروزوئیدها) و آرکگن (تولید کننده‌ی گامت ماده یا ااسفر) ایجاد می‌‌شود.
آنتریدی به شکل کروی است که از یک ردیف سلول ساخته شده است. در داخل آنتریدی، آنتروزوئیدها با دو تاژک به وجود می‌آیند که پس از پاره شدن آنتریدی، این آنتروزوئیدها در محیط آبی به طرف آرگکن شنا می‌کنند. آرگکن‌ها شامل یک گردن و یک شکم هستند که در داخل شکم آرکگن یک هسته‌ی کوچک تخم‌زا قرار دارد. پس از ترکیب آنتروزوئید با هسته‌ی‌ تخم‌زا، ابتدا سلول تخم به وجود می‌آید که با تشکیل این سلول مرحله‌ی اسپوروفیتی خزه شروع می‌شود. از رشد و تقسیم این سلول اسپوروگن و در نهایت با تکامل اسپوروگن کپسول خزه به وجود می‌آید. در داخل کپسول خزه‌ها سلول‌های مادر اسپور وجود دارد که می‌توانند به 4 سلول اسپور تبدیل شوند. پس از ایجاد اسپور مرحله‌ی گامتوفیتی خزه شروع می‌شود. هر سلول اسپور می‌تواند یک پروتونما را که رشته‌های کوچک سبز هستند را به وجود آورد. رشد جوانه‌های روی پروتونما می‌توانند اندام‌های ساقه ‌مانند و ریزوئید را به وجود آورند. در راس این ساقه‌ها و در بین برگ‌های این جوانه‌ها، اندام‌های جنسی نر و ماده تولید می‌شود.
پس مرحله‌ی اسپورفیتی خزه شامل سه دوره است:
1- از ترکیب آنترزوئید با هسته‌ی تخم‌زا در داخل شکم آرکگن سلول تخم به وجود می‌آید.
2- از تقسیم و رشد سلول تخم، اسپوروگن حاصل می‌گردد.
3- از تکامل اسپوروگن، کپسول به وجود می‌آید.
و مرحله‌ی گامتوفیتی خزه شامل دو مرحله‌ است:
1- از تقسیم اسپورها، پروتونما ایجاد می‌شود.
2- از رشد جوانه‌های پروتونما خزه‌ی جدید به وجود می‌آید.

مزیت‌های خزه‌ها:
با این که خزه‌ها، گیاهانی کوچک هستند، ولی برخی از پستانداران و پرندگان از خزه‌‌ها تغذیه ‌می‌کنند و از این جهت اهمیت فراوان دارند. هم‌چنین خزه‌ها از فرسایش خاک در مقابل طوفان‌ها جلوگیری می‌کنند.
اسفاگنالوم‌ها که گروهی از خزه‌ها هستند، به عنوان کود و اصلاح کننده به خاک اضافه‌ می‌شوند. همچنین، این گروه از خزه برای نگه‌داری آب در خاک و جلوگیری از هدر رفتن آن مفید هستند.

منبع:
قهرمان، احمد، گیاه‌شناسی پایه، جلد اول و دوم، انتشارات دانشگاه تهران، 1375


خزه ها





:: موضوعات مرتبط :

:: برچسب ها : مهدکودک , نقاشی , روانشناسی کودک , آموزشی ,
تاريخ : يکشنبه 15 بهمن 1396 | 16:50 | نویسنده : دردانم |

سلول گیاهی 1

سلول کوچکترین واحد حیاتی پیکره‌ی موجودات زنده است. اکثر سلول‌ها را نمی‌توان بدون میکروسکوپ مشاهده کرد. اگر شما می‌خواهید سلول‌ها را در موجودات مشاهده کنید، به یک میکروسکوپ نیاز دارید. همه‌ی موجودات از سلول‌ها تشکیل شده‌اند. برخی از موجودات تک سلولی‌اند، بدین معنی که جاندار تنها از یک سلول تشکیل شده است (مثل باکتری‌ها). گیاهان و حیوانات چند سلولی‌اند که در واقع از تعداد زیادی سلول شکل گرفته‌اند. برخی از سلول‌های گیاهان فتوسنتز انجام می‌دهند و غذای گیاه را تامین می‌کنند. درحالی که سلول‌های بدن انسان مواد مغذی را از طریق غذا خوردن تامین می‌کنند.

اگرچه سلول‌ها اندازه، شکل و فعالیت‌های متفاوتی دارند، همه‌ی آن‌ها سه ساختار مشترک دارند: هسته، غشای پلاسمایی و سیتوپلاسم. این سه بخش، حیات را برای سلول‌‌ها فراهم می‌کند.
هسته: هسته، مواد ژنتیکی موجود زنده را در بر می‌گیرد. این مواد ژنتیکی شامل د اکسی ریبونوکلئیک اسید (DNA) است. هر گونه از گیاهان DNA منحصربه فردی دارند که این ویژگی به دانشمندان کمک می‌کند تا گونه‌ها یا رده‌های موجود در طبیعت را شناسایی کنند. وظیفه‌ی هسته، کنترل تولید پروتئین‌ها، حفظ اطلاعات ژنتیکی و انتقال بدون تغییر آن‌ها به سلول‌های ایجاد شده از تقسیم سلولی است.
غشای پلاسمایی: تمامی سلول‌ها توسط یک غشای خارجی به نام غشای پلاسمایی از محیط اطراف جدا می‌شوند. سیتوپلاسم، اندامک‌ها و هسته‌ی سلول در درون این غشا محصور شده‌اند. از وظایف غشای پلاسمایی، کنترل عبور و مرور مواد مانند آب و مولکول‌های مختلف دیگر است.

سیتوپلاسم: این بخش از سلول دربرگیرنده‌ی اندامک‌های سلول است که بین هسته تا غشای پلاسمایی قرار گرفته است. وظیفه‌ی سیتوپلاسم، حفظ یکپارچگی، پایداری سلول و اندامک‌ها (که دارای عملکردهای ضروری هستند) است.
دیواره‌ی سلولی: ویژگی همه‌ی سلول‌های گیاهی، وجود دیواره‌ی سلولی است که آن‌ها را از سلول‌های جانوری متفاوت می‌کند. مهم‌ترین جزء دیواره‌ی سلولی سلولز است که نقش بسزایی در ساختار سلول‌ها برعهده دارد. دیواره‌ی سلولی در تعیین اندازه و شکل سلول دخالت دارد و مانع از افزایش زیاد حجم پروتوپلاست (سلول گیاهی بدون دیواره) می‌شود. از سوی دیگر، دیواره‌ی سلولی در نقل و انتقال و ترشح مواد در گیاهان نقش دارند. دیواره‌ی سلولی نقش دفاعی مهمی در برابر ورود باکتری‌ها و قارچ‌ها به گیاه دارند.

میتوکندری‌: میتوکندری سلول گیاهی همانند کلروپلاست دارای دو غشا است. وظیفه‌ی میتوکندری، آزاد کردن انرژی از مولکول‌های آلی مانند گلوکز است. در واقع میتوکندری جایگاه فرایند تنفس و منبع اصلی انرژی در تمام سلول‌های یوکاریوتی است. علاوه بر این، از وظایف میتوکندری سنتز اسیدهای آمینه، ویتامین‌ها و اسیدهای چرب است.

شبکه‌ی آندوپلاسمی: شبکه‌ی آندوپلاسمی دارای دو غشا است. دو نوع شبکه‌ی آندوپلاسمی وجود دارد، شبکه‌ی آندوپلاسمی خشن یا زبر و شبکه‌ی آندوپلاسمی صاف.
شبکه‌ی آندوپلاسمی خشن، دارای ریبوزوم بر روی سطح خود است و در سلول‌هایی که تولید و ذخیره‌ی پروتئین‌ها را انجام می‌دهند، به تعداد زیاد یافت می‌شود. شبکه‌ی آندوپلاسمی صاف فاقد ریبوزوم بر سطح خود است و در سلول‌هایی که لیپید ترشح می‌گردد، به طور فراوان یافت می‌شود. دانه‌های گیاهان غنی از شبکه‌ی آندوپلاسمی صاف هستند، گیاه تا زمانی که توانایی جذب مواد مغذی را از خاک یا محیط اطراف ندارد می‌تواند از لیپیدهای موجود در دانه‌ها استفاده کند. از وظایف شبکه‌ی آندوپلاسمی، توزیع لیپیدها و پروتئین‌ها به بخش‌های دیگر سلول است و در واقع مانند یک کانال در جهت انتقال مواد به سایر قسمت‌های سلول عمل می‌کند.

مطالب مرتبط:

تعریفی از سلول


سلول گیاهی 1





:: موضوعات مرتبط :

:: برچسب ها : مهدکودک , نقاشی , روانشناسی کودک , آموزشی ,
تاريخ : يکشنبه 15 بهمن 1396 | 16:39 | نویسنده : دردانم |

فتوسنتز 1
گیاهان برای رشد و نمو خود به غذا نیاز دارند، اما آن‌ها برای تامین غذای خود نیازی به انسان‌ها و حیوانات ندارند. بیش‌تر گیاهان توانایی تهیه‌ی غذای خود را دارند، که این توانایی توسط نور خورشید و فرایندی به نام فتوسنتز روی می‌دهد. واژه‌ی فتوسنتز از ترکیب دو واژه‌ی فتو و سنتز تشکیل شده است. فتو به معنی نور و سنتز به معنی ترکیب و یا تجزیه‌ی مواد برای تولید مواد یا ماده‌ی جدید است.
برای انجام فتوسنتز، گیاهان نیاز به کربن ‌دی ‌اکسید، آب و نور خورشید دارند.
کربن ‌دی ‌اکسید موجود در اتمسفر در منفذهای کوچک برگ‌های گیاهان به دام می‌افتند که به این منفذهای کوچک روزنه گفته می‌شود. از طرفی آب توسط ریشه‌ها جذب می‌شود و از طریق ساقه‌ها به برگ گیاهان می‌رسد. نور خورشید توسط رنگیزه‌های سبز موجود در برگ‌ها جذب می‌شود.

فرایند فتوسنتز در برگ‌های گیاهان اتفاق می‌افتد. برگ‌های گیاهان از سلول‌های خیلی کوچک تشکیل یافته‌اند. در درون این سلول‌ها ساختارهایی کوچکی به نام کلروپلاست وجود دارد. هر کلروپلاست دارای رنگیزه‌های سبزی به نام کلروفیل هستند که این کلروفیل‌ها انرژی نورانی خورشید را جذب می‌کنند. این انرژی برای شکستن مولکول آب به اکسیژن و هیدروژن مورد استفاده قرار می‌گیرد که اکسیژن ایجاد شده از برگ‌ها به سمت اتمسفر آزاد می‌شود. هیدروژن و کربن ‌دی ‌اکسید برای تشکیل غذا یا گلوکز (غذای اصلی گیاه) مورد استفاده قرار می‌گیرند. مقداری از گلوکز تولید شده، انرژی مورد نیاز برای رشد و نمو گیاه را فراهم می‌کند و مقدار باقیمانده‌ هم در قسمت‌های مختلف گیاه از جمله ریشه‌ها، برگ‌ها و میوه‌های گیاهان ذخیره می‌شوند.

فرایند فتوسنتز در دو مرحله که یکی وابسته به نور خورشید و دیگری مرحله‌ی انجام چرخه‌ی کالوین (مرحله‌ی تاریکی) است، انجام می‌شود.
واکنش وابسته به نور: واکنش‌های وابسته به نور در غشای تیلاکوئیدهای کلروپلاست‌ها و تنها زمانی که نور در دسترس باشد، اتفاق می‌افتد. در طول این واکنش‌ها انرژی نورانی به انرژی شیمیایی تبدیل می‌شود. کلروفیل و دیگر رنگیزه‌های کمکی انرژی نورانی را جذب می‌کنند و آن را به فتوسیستم‌ها که وظیفه‌ی انجام فتوسنتز را دارند، منتقل می‌کنند.
آب برای فراهم کردن الکترون‌ها، یون‌های هیدروژن و همچنین اکسیژن مورد استفاده قرار می‌گیرد. الکترون‌ها و یون‌های هیدروژن، ATP (آدنوزین تری فسفات) و NADPH (نیکوتین آمید آدنین دی نوکلئوتید فسفات) تولید می‌کنند. ATP منبع اصلی تامین انرژی در داخل سلول است. NADPH یک مولکول انتقال‌دهنده‌ی الکترون است. ATP و NADPH در مرحله‌ی بعد یعنی در چرخه‌ی کالوین استفاده می‌شوند.
‌چرخه‌ی کالوین: چرخه‌ی کالوین در استرومای کلروپلاست‌ها اتفاق می‌افتد. اگرچه این چرخه‌ بدون وجود نور انجام می‌شود اما برای انجام واکنش‌ها نیاز به ATP و NADPH است که در مرحله‌ی اول (مرحله‌ی وابسته به واکنش نورانی) تولید شده‌اند. دی‌اکسید کربن، ATP و NADPH موجب تشکیل گلوکز در گیاهان می‌شوند.
پس تا این قسمت متوجه شدیم که گیاهان برای تهیه‌ی غذای خود (گلوکز) به دی اکسید کربن، آب و نور خورشید نیاز دارند. علاوه بر گلوکز، گیاهان به اکسیژن نیز نیاز دارند. این اطلاعات را می‌توان در فرمول زیر جمع‌بندی کرد:

اکسیژن + گلوکز ‹―————— آب + دی‌ اکسید کربن
معادله‌ی شیمیایی این واکنش به صورت زیر است:

6CO2 + 6H2O ‹―————— C6H12O6 + 6O2
اهمیت فتوسنتز:
فتوسنتز اساسا به دلیل تولید غذا و اکسیژن بسیار مهم است. انسان‌ها از گیاهانی مانند هویج، سیب زمینی، سیب، هندوانه و غیره تغذیه می‌کنند، زیرا مقداری از گلوکز حاصل از فتوسنتز در میوه‌ها و ریشه‌های گیاهان ذخیره می‌شود. این غذاها انرژی لازم برای انسان‌ها و حیوانات را فراهم می‌کنند. اکسیژن هم در طول فرایند فتوسنتز تولید و به اتمسفر آزاد می‌گردد. این اکسیژن تولید شده موجب می‌شود که انسان‌ها بتوانند تنفس کنند و بدون آن قادر به زندگی نخواهند بود. همه‌ی انرژی ما برای رشد و نمو و فعالیت‌های فیزیکی از طریق خوردن غذا فراهم می‌شود که این غذا از طریق گیاهان و حیوانات تهیه می‌شود. در واقع حیوانات هم انرژی مورد نیاز خود را از طریق خوردن گیاهان برآورده می‌کنند.
منابع اصلی انرژی در حال حاضر در عصر ما، گاز طبیعی، نفت و زغال است که طی میلیون‌ها سال از بقایای گیاهان و حیوانات مرده بدست می‌آیند که تمامی انرژی موجود در این منابع به فتوسنتز گیاهان برمی‌گردد. همچنین، فرایند فتوسنتز مسئول برقراری تعادل بین میزان اکسیژن و دی اکسید کربن در اتمسفر است. گیاهان دی اکسید کربن موجود در هوا را جذب می‌کنند و اکسیژن را به اتمسفر آزاد می‌کنند


فتوسنتز1





:: موضوعات مرتبط :

:: برچسب ها : مهدکودک , نقاشی , روانشناسی کودک , آموزشی ,
تاريخ : شنبه 5 اسفند 1396 | 12:51 | نویسنده : دردانم |

دم‌اسبیان
اکثر دم‌اسبیان مانند Equisetum debile و Equisetum palustre در نواحی مرطوب مانند کنار جوی‌ها و کانال‌های آب زندگی می‌کنند، اما برخی از گونه‌ها مانند Equisetum arvense توانایی زندگی در مناطق خشک را دارند. دم‌اسبیان دارای ساقه‌های بند بند هستند. در برخی از گونه‌ها این ساقه‌ها توپر و در برخی دیگر توخالی هستند. از ویژگی های دم‌اسبیان وجود دو نوع ساقه‌ی زایا و غیر زایا است. ساقه‌های غیرزایا سبز رنگ (کلروفیله) و دارای شاخه‌های فرعی هستند. ساقه‌های زایا معمولا در بهار ظاهر می‌شوند، مایل به زرد کم رنگ (غیر کلروفیله)، فاقد شاخه‌های فرعی و منتهی به سنبله‌ی هاگزا یا استروبیل هستند.


از گروه دم‌اسبیان، امروزه فقط یک جنس به نام دم‌اسب در تمام دنیا وجود دارد. گیاه دم‌اسب از دو بخش هوایی (علفی و یکساله) و زیرزمینی (ریزوم) تشکیل شده است. جنس دم‌اسب اکثرا دارای گونه‌های کوچکی با ارتفاع 15-16 سانتی‌متر و قطر 2 سانتی متر، است. البته در این جنس گونه‌های با ارتفاع زیاد هم یافت می‌شود مانند Equisetum giganteum (3 ‌متر)، Equisetum telmateia (2 متر) و Equisetum ramosissimum (4 متر).
از ویژگی‌های دیگر این گیاهان این است که مواد سیلیسی در دیواره‌ی سلولی سلول‌ها تجمع می‌یابند و گیاه را نسبت به پاتوژن‌ها و علف‌خوارها مقاوم می‌کنند. ساقه‌ی گیاه دم‌اسب ظاهری موج‌دار دارد که از بیرون به صورت شیاردار با نواحی برجسته دیده می شود. ریشه‌‌ی اولیه‌ی یا ریزوم گیاه دم‌اسب موقتی است و پس از چند روز از بین می‌رود و سپس ریشه‌های نابجا از گره‌های ساقه ایجاد می‌شود

برگ‌های دم‌اسبیان کوچک، ساده، فلس مانند و مشابه یک‌دیگر هستند. چگونگی اتصال برگ‌ها به گره‌های ساقه در گونه‌های مختلف، متفاوت است. در گونه‌هایی با ساقه‌ی نازک برگ‌های کمتری دیده می‌شود برای مثال 2-3 برگ در .Equisetum Scirpoides در برخی دیگر مانند Equisetum Schaffneri که دارای ساقه‌ی ضخیم هستند، برگ‌های زیادی (حدود 40 برگ) مشاهده می‌شود

تولیدمثل رویشی در گیاه دم‌اسب: در برخی از گونه‌ها مانند Equisetum telmateia و Equisetum arvenseریزوم‌های تشکیل شده از غده‌ها، از گیاه مادر جدا می‌شوند و سپس می‌توانند جوانه بزنند و اسپوروفیت جدید گیاه دم‌اسب را به وجود بیاورند.
تولیدمثل جنسی در گیاه دم‌اسب: در انتهای ساقه‌ی زایا برگ‌های فلس مانند جمع می‌شوند و ساختاری به نام استروبیل و یا سنبله‌‌ی هاگزا را به وجود می‌آورند. در سطح پشتی هر برگ فلس مانند تعدادی اسپورانژ وجود دارد در درون اسپورانژها، سلول‌های مادر اسپور به وجود می‌آیند. سلول مادر اسپور با تقسیمات خود باعث ایجاد چهار اسپور هاپلوئید می‌شوند. با پاره شدن اسپوارنژ، اسپورهای سبز رنگ، هاپلوئید و مشابه هم آزاد می‌شود. اگر اسپورها در شرایط مساعد قرار گیرند، به سرعت شروع به جوانه‌زنی می‌کنند (با گذشت زمان توانایی آن‌ها برای جوانه‌زنی کاهش پیدا می‌کند). برخی از اسپورها، پروتال نر و برخی دیگر پروتال ماده را به وجود می آوررند پروتال ماده کوچکتر از پروتال نر است. آنتروزوئیدهای حاصل از پروتال نر در محیط مرطوب توسط آب، خود را به گردن آرکگن می‌رسانند و پس از وارد شدن به داخل ساختار آرکگن، یکی از آنتروزوئیدها با هسته‌ی تخم‌زا یا ااسفر لقاح
می‌یابند و سلول تخم را به وجود می‌آورند. سلول تخم جوانه می‌زند و ریزوئید، ساقه و برگ‌های فلس مانند گیاه دم اسب را بوجود می اورد .


تهیه و تنظیم : آرزو رضایی


دم اسبیان





:: موضوعات مرتبط :

:: برچسب ها : مهدکودک , نقاشی , روانشناسی کودک , آموزشی ,
تاريخ : شنبه 5 اسفند 1396 | 12:52 | نویسنده : دردانم |

با دنیای جلبکها بیشتر آشنا شویم
بیش از 70 درصد از سطح زمین را آب پوشانده است که از عمده‌ترین گروه موجودات آن می‌توان به جلبک‌ها اشاره کرد. جلبک‌ها به عنوان تولیدکنندگان عمده مواد غذایی تاثیر بسزایی در پایداری اکوسیستم دریا دارند و از این رو منبع غذایی مناسبی برای سایر جانداران آبزی به شمار می‌روند. علاوه بر جلبک‌هایی که با چشم غیرمسلح دیده می‌شوند، جلبک‌هایی هم وجود دارند که برای مشاهده‌ی آن‌ها از میکروسکوپ استفاده می‌شود که به این نوع از جلبک‌ها، ریزجلبک یا جلبک میکروسکوپی گفته می‌شود. جلبک‌های میکروسکوپی (ریزجلبک‌ها) از قدیمی‌ترین ساکنان اقیانوس‌ها و آب‌های شیرین می‌باشند، خلقت آن‌ها به میلیارد‌‌ها سال قبل از تاریخ حیات بشر برمی‌گردد و هم اکنون نیز در طبیعت پیرامون ما وجود داشته و نقش بسیار مهم و کلیدی را در اکوسیستم ایفا می‌نمایند. در پی کمبود منابع غذایی، بشر کنونی به دنبال منابع غذایی جدید جهت تامین نیاز‌های روزافزون خود بوده است. یکی از این منابع غذایی که از چندین دهه پیش مورد توجه قرار گرفته است، جلبک‌ها می‌باشد. اولین ارجاع به جلبک، در متون قدیمی چینی و با عنوان «تسائو» است. در نوشته‌های یونانیان و رومیان، کلمه‌ی جلبک به ترتیب به صورت فیکوس و فوکوس بود. واژه یونانی فیکوس به معنی جلبک، علف هرز دریا می‌باشد جلبک‌ها برای مدت طولانی توسط ساکنان هاوایی بعنوان غذا مورد استفاده قرار می‌گرفتند و بنام لیمو خوانده می‌شدند. جلبک احتمالا کلمه‌ای ترکی با تلفظ گول بیی و به معنای آلوده کننده استخر است و به مرور در زبان فارسی بصورت تلفظ امروزی جلبک در آمده است. در اصطلاح علمی جلبک‌ها را با آلگی و علم جلبک شناسی را با نام فایکولوژی می‌شناسیم. در برخی منابع، جلبک شناسی را آلگالوژی نیز نوشته‌اند. امروزه جلبک‌ها در صنعت غذایی، داروسازی و تصفیه‌ی فاضلاب‌ها کاربرد فراوان دارند.
تولیدمثل جلبک‌ها
جلبک‌ها به دو صورت زیر می‌توانند تولیدمثل کنند:
1- تولیدمثل غیر جنسی به دو صورت قطعه قطعه شدن کلنی، تال و یا تشکیل هاگ‌ها انجام می‌گیرد، که این هاگ‌ها می‌توانند به صورت متحرک یا غیر متحرک باشند.
کلنی : کلنی به جانداران پرسلولی و ساده گفته می‌شود که سلول‌های این گونه جانداران کم و بیش شبیه به هم هستند و با اینکه بین این سلول‌ها ارتباط زیستی وجود دارد ولی هر سلول به صورت مستقل عمل می‌کند.
تال: جلبک‌ها جزء گیاهان ابتدائی بوده که مانند گیاهان برگ، ساقه یا ریشه‌ی حقیقی ندارند. به این ساختار ساده‌ی جلبک‌ها تال گفته می‌شود.
2- تولیدمثل جنسی از طریق آمیزش دو گامت نر و ماده صورت می‌گیرد. گامت‌های تولید شده می‌توانند اندازه و شکل‌های متفاوتی داشته باشند که بر اساس آن نوع آمیزش، نام‌های متفاوتی میگیرد.
جلبک‌ها بر اساس رنگ به چهار دسته طبقه بندی می‌شوند:
1-جلبک‌های سبز- آبی (سیانوباکتری‌ها)
جلبک‌های سبز-آبی، جلبک‌های پروکاریوتی فتوسنتز کننده محسوب می‌شوند، درحالی که جلبک‌های دیگر منشا یوکاریوتی دارند. جلبک‌های سبز-آبی دارای رنگیزه‌های کلرفیل a، کاروتن، فیکوسیانین و فیکواریترین هستند. ین جلبک‌ها علاوه بر رنگ سبز-آبی، به رنگ‌های آبی، سبز و رنگ‌های مایل به قهوه‌ای هم دیده می‌شوند. جلبک‌های سبز-آبی در زیستگاه‌های متفاوتی از جمله دریاچه‌ها، استخرها، خاک‌های مرطوب و همچنین درآب‌های گرم غنی از مواد مغذی مانند فسفات و نیتروژن زندگی می‌کنند. اکثر سیانوباکتری‌ها متحرک هستند و به صورت تک سلولی، کلنی و شاخه‌ای یافت می‌شوند

2-جلبک‌های سبز
جلبک‌های سبز دارای میزان زیادی از رنگیزه‌های کلروفیل a و b می‌باشند. این رنگیزه‌ها برای جمع‌آوری انرژی نوری در جلبک‌ها برای انجام فتوسنتز ضروری هستند. جلبک‌های سبز به صورت تک سلولی، چند سلولی و یا رشته‌ای یافت می‌شوند. زیستگاه این جلبک‌ها بیش‌تر آب شیرین است، اما برخی از گونه‌ها در آب شور هم زندگی می‌کنند. این جلبک‌ها به هر دو طریق ذکر شده در بالا، توانایی تولید‌مثل دارندآیا میدانستید از برخی جلبک‌های سبز برای تولید قرص، کپسول دارویی به عنوان مکمل غذایی استفاده می‌شود؟ در شکل‌های زیر جلبک کلرولا را مشاهده می‌کنید که از این جلبک برای تولید قرص‌های مکمل غذایی استفاده شده است. جلبک‌های سبز منابع غنی از کربوهیدرات‌ها، پروتئین‌ها و لیپیدها هستند که به عنوان مکمل‌های غذایی برای انسان‌ و حیوانات دامی مورد استفاده قرار می‌گیرند.

3-- جلبک‌های قهوه‌ای
جلبک‌های قهوه‌ای به دلیل دارا بودن رنگیزه‌های گزانتوفیل و فوکوگزانتین به رنگ‌های قهوه‌ای، مایل به قهوه‌ای و زیتونی دیده می‌شوند. اکثر جلبک‌های قهوه‌ای از نظر اندازه نسبت به دیگر جلبک‌ها بزرگتر هستند جلبک‌های قهوه‌ای اغلب در آب شور و چسبیده به اجسام سختی مانند سنگ، صخره‌ها و بدنه‌ی کشتی‌ها زندگی می‌کنند. هر دو نوع تولیدمثل جنسی و غیرجنسی در این جلبک‌ها دیده می‌شود. جلبک‌های قهوه‌ای دارای مقادیر زیادی مواد مغذی هستند که برای سلامتی انسان‌ها و جانوران مفید هستند. این جلبک‌ها توسط موجودات علف‌خوار مانند برخی ماهی‌ها، حلزون‌ها و توتیای دریایی خورده می‌شوند

4-جلبک‌های قرمز
جلبک‌های قرمز به دلیل داشتن رنگیزه‌ی فیکوسیانین و فیکواریترین به رنگ‌های قرمز، مایل به قرمز و بنفش دیده می‌شوند. این جلبک‌ها به دلیل داشتن این رنگیزه می‌توانند نسبت به دیگر جلبک‌ها در اعماق بیش‌تری از آب دریا زندگی کنند. اکثر جلبک‌های قرمز در آب‌های شور زندگی می‌کنند. جلبک‌های قرمز معمولا چندسلولی هستند و می‌توانند به هر دو صورت جنسی و غیرجنسی تولیدمثل نمایند. جلبک‌های قرمز غنی از کلسیم و برخی ویتامین‌ها هستند. این جلبک‌ها غذای پوسته‌داران، کرم‌ها و حلزون‌ها هستند. علاوه بر این طبقه بندی، انواع دیگر طبقه بندی‌ها برای جلبک‌ها بر اساس نوع رنگیزه‌ها، شکل ظاهری، شکل و محل قرارگیری کلروپلاست، مواد ذخیره‌ای، تعداد و محل قرار گیری تاژک‌ها، نوع دیواره‌ی سلولی و ... صورت می‌گیرد.

تهیه و تنظیم :آرزو رضایی

.


با دنیای جلبکها بیشتر آشنا شویم





:: موضوعات مرتبط :

:: برچسب ها : مهدکودک , نقاشی , روانشناسی کودک , آموزشی ,
تاريخ : يکشنبه 15 بهمن 1396 | 15:31 | نویسنده : دردانم |

از پنجه‌گرگیان چه می دانیم؟
نهان‌زادان امروزی به سه گروه پنجه‌گرگیان، دم‌اسبیان و سرخسها متمایز می‌شوند و هر یک ویژگی‌های خاص خود را دارند. این گروه از گیاهان در دوره‌ کربونیفر گسترش یافتند. دارای ریشه، ساقه، برگ و استوانه‌ی آوندی (سلول‌های غربالی و تراکئید) هستند.
گونه‌هایی از پنجه‌گرگیان در تمام دنیا پراکنده هستند. آن‌ها اساسا در جنگل‌ها یا نواحی گرمسیری، نیمه‌گرمسیری و مرطوب وجود دارند. همه‌ی گونه‌های این گیاهان اسپوروفیت‌های کوچک علفی یا درختچه‌ای دارند. گامتوفیت آن‌ها ممکن است به صورت زیرزمینی یا اپی‌فیت باشد.
ساقه‌های این گیاهان می‌توانند به صورت منشعب یا غیر منشعب باشند. اگر ساقه منشعب باشد این انشعاب همیشه به صورت دوتایی است.
برگ‌ها در این گیاهان کوچک، ساده، بدون دمگل هستند. این برگ‌ها در راس ساقه تجمع یافته و ساختاری به نام استروبیل را تشکیل می‌دهند. طول برگ‌ها 2 تا 10 میلی متر می‌باشد. هر برگ فقط یک رگبرگ غیرمنشعب دارد. برگ‌ها در جنس پنجه‌گرگ فاقد گوشوارگ و شکاف برگی هستند ولی گونه‌های موجود در جنس سلاژینلا دارای گوشوارک هستند. معمولا برگ‌ها آرایش مارپیچ بسته دارند مانند لیکوپودیوم کالواتوم و لیکوپودیوم آنوتینوم. در حالی که برخی دیگر آرایش حلقه‌ای دارند مانند لیکوپودیوم ورتیکیلاتوم و لیکوپودیوم سرنواوم. در برخی دیگر برگ‌ها به صورت جفت‌های متقابل قرار می‌گیرند مانند لیکوپودیوم آلپینوم و در برخی از آن‌ها آرایش برگ‌ها به صورت نامنظم است. معمولا برگ‌ها نوک تیز (نیزه‌ای) هستند.
پنجه‌گرگیان به دو دسته ی جور هاگ‌ها مانند جنس پنجه‌گرگ و ناجور هاگ‌ها مانند جنس علف خوک یا سلاژینلا تقسیم می‌شوند.


انشعابات دو شاخه‌ای ساقه‌ها به سنبله‌هایی ختم می‌شود که دارای هاگدان‌‌ها هستند. اگر هاگدان‌ها (دارای هاگ‌های ریز) روی برگ‌های انتهایی قرار داشته باشند، پس از رویش هاگ‌ها ایجاد پروتال نر می‌کنند. اگر هاگدان‌ها روی برگ‌های پایینی سنبله قرار داشته باشند دارای هاگ‌های درشتری نسبت به هاگ‌های برگ‌های انتهایی هستند که می‌توانند پس از رویش پروتال ماده را به وجود آورند. در گیاه سلاژینلا یا علف خوک مگاسپور (هاگ درشت) پروتال ماده یا مگاگامتوفیت را ایجاد می‌کند. سپس بر روی مگاگامتوفیت ساختار آرکگن ایجاد می‌شود که در درون آن یک تخمک وجود دارد. سلول میکرواسپور (هاگ ریز) با تقسیمات متعدد خود پروتال نر یا میکروگامتوفیت و ساختار آنتریدی را به وجود می‌آورد که در درون آنتریدی، سلول‌های مادر آنتروزوئید وجود دارند. سلول‌های مادر آنتروزوئید می‌توانند سلول‌های آنتروزوئید دو تاژکی را به وجود آورند که به سمت بیرون آزاد می‌شوند و با شنا کردن در محیط مرطوب خود را به آرگکن می‌رسانند. با لقاح آنتروزوئید و تخمک، سلول تخم ایجاد می‌شود. سلول تخم در ابتدا به دو سلول بالایی و پایینی تقسیم می‌شود. سلول بالایی با تقسیمات متعدد طویل می‌شود و سلول‌های پایینی را وارد ذخایر غذایی یا همان پروتال می‌کند. با رشد جنین ابتدا ریشه‌ها و سپس ساقه و هم‌چنین یک ناحیه‌ی پا مانند ایجاد می‌شود که وظیفه‌ی آن فراهم کردن مواد غذایی برای گیاه جدید است.
گونه‌های متعلق به جنس پنجه‌گرگ برخلاف سلاژینلا یا همان علف‌خوک دارای هاگ‌های هم‌اندازه و هم‌نوع هستند. از ویژگی‌های هاگ‌های جنس پنجه‌گرگ این است که می‌توانند تا چند فصل به حالت خفته باقی بمانند و جوانه نزنند. از جوانه‌زنی این هاگ‌ها فقط یک نوع گامتوفیت زیرزمینی ایجاد می‌شود که ممکن است بعدا بر روی این گامتوفیت ساختارهای آرکگن و آنتریدی ایجاد شود. با لقاح آنتروزوئید و تخمک، سلول تخم ایجاد می‌شود. با ایجاد سلول تخم مرحله‌ی گامتوفیتی گیاه به پایان رسیده و مرحله‌ی اسپوروفیتی شروع می‌شود.

تهیه و تنظیم : آرزو رضایی


از پنجه گزگیان چه می دانیم؟





:: موضوعات مرتبط :

:: برچسب ها : مهدکودک , نقاشی , روانشناسی کودک , آموزشی ,
تاريخ : شنبه 5 اسفند 1396 | 12:53 | نویسنده : دردانم |

گرده افشان‌ها
گرده‌افشانی طبیعی را می‌توان به دو حالت تقسیم‌ کرد:
1- گرده افشانی توسط عوامل بیجان 2- گرده‌افشانی توسط موجودات زنده
ممکن است دانه‌های گرده‌‌ی گیاهان توسط عوامل بیجان مثل آب، باد صورت گیرد و یا گرده افشانی ممکن است توسط موجودات زنده‌ای همانند حشرات، پرنده‌ها، مورچه‌ها و خفاش‌ها صورت گیرد که این نوع گرده افشانی جزو گرده‌ افشانی توسط موجودات زنده تقسیم بندی می‌شود. در این مطلب به هر دو نوع از گرده افشان‌ها اشاره خواهیم کرد.
زنبورها: زنبور‌ها از پراهمیت‌ترین گرده افشان‌های گیاهان موجود در باغ و درختان میوه‌دار هستند که از نظر تجاری اهمیت فراوان دارند. در میان زنبورها، زنبور عسل‌ها یکی از مهم‌ترین گرده افشان‌ها برای گیاهان گلدار محسوب می‌شوند. زنبور عسل‌ها معمولا بر روی گل‌هایی که در طول روز باز می‌شوند و دارای رنگ‌های روشن با بو و رایحه‌ی خوش هستند، می‌نشینند. همچنین، این گونه گل‌ها دارای شکل لوله‌ای و نوشجای هستند. نوشجای قسمتی از گل است که بر روی قسمت‌هایی از گل ایجاد می‌شود و دارای ماده‌ی شهد است که موجودات گرده‌افشان از آن به عنوان غذا استفاده می‌کنند. زمانی که زنبورها نوشجای را بر روی گل مشاهده می‌کنند، به سمت آن رفته و در این حین دانه‌های گرده‌ی گل به پرز پاهای زنبورها می‌چسبند. وقتی زنبورها از روی این گل پرواز کرده و بر روی گل دیگر می‌نشینند دانه‌های گرده‌ی چسبیده به پاهای این زنبورها هم به گل دیگر منتقل می‌شود و فرایند لقاح به وسیله‌ی این زنبورها امکان‌پذیر می‌گردد.

مگس‌ها: برخی از گل‌ها دارای بو و رایحه‌ی بد هستند که مگس‌ها جذب این گونه گل‌ها می‌شوند. این گل‌ها شهد ترشح می‌کنند و دارای رنگ‌های تیره مثل قهوه‌ای و بنفش هستند.


پروانه‌ها و بیدها: پروانه‌هایی همانند پروانه‌ی مونارک گرده‌افشانی گل‌های باغچه و یا گل‌های وحشی را انجام می‌دهند که معمولا به صورت خوشه‌ای یافت می‌شوند. این گل‌ها دارای بوی قوی، رنگ‌های روشن و همچنین نوشجای هستند که در طول روز باز می‌شوند. دانه‌های گرده توسط بال‌ها یا پاهای این پروانه‌ها حمل می‌شوند. بیدهاگرده‌افشانی گل‌هایی را که در طول بعد از ظهر یا شب باز می‌شوند را انجام می دهند. همچنین گل‌هایی که توسط بیدها گرده‌افشانی می‌شوند دارای رنگ‌های کمرنگ یا سفید و بدون بو هستند. بیدها در تاریکی شب این گل‌ها را تشخیص می‌دهند و بر روی آن‌ها می‌نشینند. با پرواز آن‌ها از روی یک گل‌ و نشستن بر روی گل دیگر، گرده‌ افشانی توسط آن‌ها صورت می‌گیرد.گیاهانی در طبیعت وجود دارد که گرده‌های آن‌ها توسط حشرات اختصاصی منتقل نمی‌شود (یعنی برای انجام عمل گرده افشانی نیازی به حضور یک حشره‌ی خاص در محیط نیست). عواملی مانند باد، آب، برخی حشرات و پرنده‌ها دانه‌های گرده‌ی این گیاهان را جابه‌جا می‌کنند.
گرده افشانی توسط خفاش‌ها: در صحراها یا مناطق گرمسیر خفاش‌ها اغلب بر روی گل‌هایی که در تاریکی شب باز می‌شوند می‌نشینند. این گل‌ها سفید رنگ یا دارای رنگ‌های کمرنگ می‌باشند که به این طریق در تاریکی شب از دیگر گل‌ها متمایز می‌شوند و خفاش‌ها قادر به تشخیص آن‌ها هستند. این‌ گل‌ها دارای بوی قوی، مقدار زیادی شهد و اندازه‌ی بزرگ هستند. اندازه‌ی بزرگ و ساختار خاص آن‌ها شرایط را برای ورود سر خفاش به درون نوشجای فراهم می‌کند. در هنگام ورود سر خفاش به نوشجای، دانه‌های گرده به سر و صورت خفاش می‌چسبند و به سایر گل‌ها منتقل می‌شوند.

گرده‌افشانی به وسیله‌ی پرنده‌ها: بسیاری از پرنده‌های کوچک گرده افشانی گل‌هایی مانند ارکیده و دیگر گل‌های وحشی را انجام می دهند که معمولا دارای رنگ‌های روشن و رایحه‌دار هستند و در طول روز باز می‌شوند. گل‌هایی که توسط پرنده‌ها گرده ‌افشانی می‌شوند، دارای ساختار محکم، شکل خمیده، لوله‌ای هستند که این ساختار به پرنده‌ها اجازه می‌دهد تا منقار خود را وارد نوشجای کنند، در این هنگام دانه‌های گرده به سر و گردن پرندها می‌چسبند و شرایط برای جابه‌جایی گرده‌ها از این گل‌ها به سایر گل‌ها فراهم می‌شود.
گرده افشانی توسط باد: بسیاری از گونه‌های مخروط‌داران، بازدانگان و بسیاری از نهان‌دانگان توسط باد گرده‌افشانی می‌شوند. در این گیاهان معمولا شهد یا مواد معطر تولید نمی‌شود. تولید دانه‌های گرده بسیار زیاد است و همچنین کوچک و سبک هستند. گل‌های این گیاهان معمولا همزمان یا زودتر از برگ‌دهی گیاهان می‌رسند که در این صورت برگ‌ها مانع جابه‌جایی گرده‌ها توسط باد نمی‌شوند.
جابه‌جایی توسط آب: گرده‌افشانی برخی از گیاهان آبزی مانند علف شاخی و علف مارماهی توسط آب انجام می‌شود. بدین صورت که دانه‌های گرده‌ی این گیاهان بر روی آب می‌افتند و زمانی که آب با گل دیگر تماس پیدا می‌کند دانه‌های گرده هم به آن گل انتقال پیدا می‌کنند و فرایند لقاح صورت می‌گیرد.
برخی از گونه‌های ارکیده وجود دارند که برای‌ گرده ‌افشانی شهد تولید نمی‌کنند اما با داشتن رنگ‌های روشن و عطر خوش و قوی، زنبور را به سمت خود می‌کشاند و دانه‌های گرده تولید شده به آن می‌چسبند. برخی از ارکیده‌ها هم تقلید جنسی می‌کنند به این ترتیب که بوی همانند فرومون زنبور ماده تولید می‌کنند و بدین صورت زنبور نر را به سمت خود جذب می‌کنند. برخی از ارکیده‌ها هم شکل ظاهری شبیه زنبور ماده دارند، در واقع ظاهر زنبور ماده را تقلید میکنند و فرومون یا بوی زنبور ماده را ساطع می‌کنند و به این ترتیب زنبور نر را به طرف خود می‌کشانند.

تهیه و تنظیم : آرزو رضایی


گرده افشان ها





:: موضوعات مرتبط :

:: برچسب ها : مهدکودک , نقاشی , روانشناسی کودک , آموزشی ,
تاريخ : شنبه 5 اسفند 1396 | 12:56 | نویسنده : دردانم |